صفحه اصلی
درباره ما
محصولات
وبلاگ
تستهای آزمایشگاهی
گواهینامه ها
تماس با ما
اتحادیه اروپا گام بزرگی در جهت حفاظت محیطزیست و بهداشت عمومی برداشته است: ممنوعیت استفاده از ترکیبات PFAS در فومهای آتشنشانی. PFAS (ترکیبات پر- و پلیفلوئوردار) به دلیل پایداری بسیار بالا در محیط و تأثیرات منفی بالقوه بر سلامت، به «مواد شیمیایی ابدی» مشهور شدهاند. یکی از این مواد PFHxA (اسید پرفلوئورهگزانوئیک) است که اکنون به طور ویژه در مقررات جدید اتحادیه اروپا هدف قرار گرفته است. طبق قوانین زیستمحیطی اتحادیه اروپا، از سال ۲۰۲۶ محدودیتهای سختگیرانهای بر فومهای آتشنشانی حاوی PFAS/PFHxA اعمال خواهد شد. فشار برای اقدام فوری به حد بیسابقهای رسیده و وقت آن است که صنعت به سمت فومهای آتشنشانی عاری از PFAS حرکت کند.
در این مقاله، بهطور تخصصی به جزئیات این ممنوعیت، دورههای گذار، و راهکارهای جایگزین پایدار برای فومهای آتشنشانی بدون PFAS میپردازیم. این اطلاعات برای تولیدکنندگان فوم خاموشکننده و کارشناسان محیطزیست تهیه شده است تا آنها را در انطباق با مقررات جدید و حفاظت از محیطزیست یاری کند.
مقررات جدید اتحادیه اروپا: PFHxA 2024/2462 و ممنوعیت کلی PFAS
مقررات PFHxA (EU 2024/2462): کمیسیون اروپا مقررهای را با شماره (EU) 2024/2462 منتشر کرده که به «مقررات PFHxA» معروف است. این قانون از ۱۰ آوریل ۲۰۲۶ اعمال محدودیتهای شدیدی بر فومهای حاوی PFHxA (یکی از انواع PFAS) را آغاز میکند. بر اساس این مقررات، استفاده از فومهای آتشنشانی حاوی PFHxA در برخی کاربردها – از جمله آموزش آتشنشانی، خدمات آتشنشانی عمومی و از سال ۲۰۲۹ در هوانوردی غیرنظامی – ممنوع خواهد شد. مقررات PFHxA حد آستانهای بسیار ناچیز (در حد قسمت در میلیارد) برای حضور PFHxA و ترکیبات مرتبط در فوم تعیین کرده که عملاً استفاده از فومهای فلوردار را در این حوزهها غیرممکن میسازد.
ممنوعیت جامع PFAS در راه است: علاوه بر این مقررهی تخصصی، اتحادیه اروپا در حال تهیه یک قانون جامعتر برای تمام PFAS است که حتی فومهای خاموشکننده قابلحمل را نیز شامل خواهد شد. این بدان معناست که به زودی ممنوعیت کلی PFAS در تمامی انواع فومهای آتشنشانی اجرایی خواهد شد. بر اساس برنامهریزی فعلی اتحادیه اروپا، طی پنج سال از لازمالاجرا شدن این مقررات، استفاده از هرگونه فوم آتشنشانی حاوی PFAS به طور کامل ممنوع میشود. در نتیجه، صنایع مرتبط باید از هماکنون به فکر تغییر به گزینههای بدون PFAS باشند.
دورههای انتقالی و جدول زمانی ممنوعیت
قانونگذاران اروپایی برای تسهیل گذار صنعت به سوی فومهای بدون PFAS، دورههای انتقالی مشخصی را تعیین کردهاند. بر اساس پیشنویسهای منتشرشده توسط کمیسیون اروپا (ژانویه ۲۰۲۵)، جزئیات مهلتها برای کاربردهای مختلف به شرح زیر است:
- کپسولهای آتشنشانی قابلحمل: ظرف ۱۲ ماه از اجراییشدن قانون، عرضه هرگونه فوم حاوی PFAS در این کپسولها (به جز فومهای مقاوم به الکل) ممنوع میشود؛ ظرف ۱۸ ماه، حتی فومهای مقاوم به الکل نیز مشمول ممنوعیت میشوند. با این حال، استفاده از کپسولهای موجود تا ۳۱ دسامبر ۲۰۳۰ مجاز خواهد بود تا زمان کافی برای جایگزینی فراهم شود.
- آموزش و آزمون: تا ۱۸ ماه پس از اجرا، استفاده از فومهای حاوی PFAS در آموزشها و تمرینها ممنوع میشود (مگر آنکه کلیه خروجیها جمعآوری و دفع شوند).
- آتشنشانی عمومی: ظرف ۱۸ ماه، استفاده از فومهای دارای PFAS در آتشنشانی شهری و خدمات عمومی ممنوع است، مگر برای موارد صنایع تحت پوشش دستورالعمل Seveso III (سایتهای صنعتی پرخطر). در این صنایع خاص، استفاده از فومهای فعلی تا ۱۰ سال پس از اجرای قانون همچنان مجاز خواهد بود.
- هوانوردی و کشتیرانی: در کاربردهای جدید دریایی و هوانوردی غیرنظامی، استفاده از فومهای PFASدار حداکثر تا ۵ سال پس از اجرای قانون مجاز است؛ برای کشتیهای نظامی و غیرنظامی موجود نیز تا ۱۰ سال مهلت داده شده است.
- صنایع فراساحلی و تاسیسات صنعتی پرخطر: در صنایع نفتوگاز فراساحلی و تاسیسات صنعتی مشمول Seveso III، استفاده از فومهای حاوی PFAS تا ۱۰ سال پس از اجرای قانون همچنان مجاز خواهد بود تا فرصت برای معرفی گزینههای جایگزین ایجاد شود.
- سایر الزامات جانبی: ظرف ۱۲ ماه از اجرای مقررات، کاربران باید برنامهای برای مدیریت ایمن و دفع فومهای حاوی PFAS تدوین کنند. همچنین از یک سال پس از اجرا، برچسبگذاری ویژه برای محصولاتی که حاوی PFAS هستند الزامی میشود و ضایعات حاوی PFAS باید به شکل مناسبی جمعآوری و دفع شوند.
پیشبینی میشود متن نهایی این ممنوعیت در نیمهٔ اول سال ۲۰۲۵ به صورت رسمی منتشر شود. هرچند احتمال تغییرات جزئی تا زمان اعلام رسمی وجود دارد، جهتگیری کلی اتحادیه اروپا به سمت حذف کامل PFAS از فومهای آتشنشانی کاملاً روشن است.
ضرورت گذار به فوم آتشنشانی بدون PFAS
با توجه به این مقررات، تولیدکنندگان فوم خاموشکننده باید هرچه سریعتر به سمت فرمولاسیونهای بدون PFAS حرکت کنند. خوشبختانه جایگزینهای پایدار فوم آتشنشانی (فومهای عاری از ترکیبات فلوئوردار) در دسترس هستند و برخی تولیدکنندگان پیشرو از هماکنون آنها را عرضه کردهاند. این فومهای آتشنشانی فاقد PFAS ضمن داشتن کارایی بالا در اطفای حریق، تأثیر زیستمحیطی به مراتب کمتری دارند. حرکت به سوی این جایگزینها نهتنها برای رعایت قانون الزامی است، بلکه گامی مؤثر در حفاظت از محیطزیست و سلامت عمومی بهشمار میرود.
سازمانها و واحدهای صنعتی نیز باید به طور فعال این تغییر را بپذیرند و جایگزینی فومهای فعلی خود با نمونههای بدون PFAS را در برنامه قرار دهند. تامینکنندگان تجهیزات آتشنشانی و کارشناسان فنی میتوانند در انتخاب و پیادهسازی راهکارهای بهینه به شما مشاوره دهند. اقدام زودهنگام در این مسیر، ریسکهای آینده را کاهش داده و آمادگی شما را برای الزامات جدید افزایش میدهد.
گامهای عملی برای تولیدکنندگان و شرکتها
برای آمادهشدن هرچه بهتر در برابر این تغییرات، تولیدکنندگان فوم و صنایع مصرفکننده باید چند اقدام عملی را مدنظر قرار دهند:
- ارزیابی موجودی فعلی: فهرست فومها و کپسولهای آتشنشانی موجود را بازبینی کرده و موارد حاوی PFAS/PFHxA را شناسایی کنید.
- برنامهریزی برای تغییر: فرآیند جایگزینی فومهای قدیمی با نمونههای بدون PFAS را هرچه زودتر برنامهریزی نمایید تا انتقالی روان و بدون کاهش ایمنی صورت گیرد.
- مشاوره و پشتیبانی تخصصی: از کارشناسان و تامینکنندگان معتبر کمک بگیرید تا بهترین راهکارهای بدون PFAS را متناسب با نیازهای خود پیدا کنید.
با اجرای این اقدامات، انطباق با مقررات جدید آسانتر شده و اطمینان مییابید که ایمنی سامانههای اطفای حریق شما حفظ میشود. همواره در صورت نیاز به اطلاعات بیشتر یا راهنمایی، با متخصصان این حوزه مشورت کنید.
تغییرات در پوشش بیمه و ریسکهای PFAS
یکی از ابعاد مهم این تحولات، تاثیر آن بر شرایط بیمه است. اخیراً شرکتهای بیمه در حال تطبیق سیاستهای خود با ریسکهای مرتبط با PFAS هستند. به طور مشخص، بسیاری از بیمهگران در بیمهنامههای مسئولیت عمومی (CGL) بندهای استثنائی جدیدی اضافه میکنند که خسارات ناشی از PFAS را صریحاً خارج از شمول پوشش قرار میدهد. این تغییر به دلیل افزایش نگرانیهای قانونی و دعاوی زیستمحیطی پیرامون آلودگیهای PFAS رخ میدهد که پتانسیل ایجاد مسئولیتهای مالی سنگینی دارند.
برای شرکتهایی که ممکن است در معرض دعاوی مرتبط با PFAS باشند، توصیه میشود بیمهنامههای فعلی و پیشین خود را به دقت بازبینی کرده و با مشورت مشاوران حقوقی، هرگونه خلأ در پوشش بیمهای را شناسایی کنند. همچنین نیازهای بیمهای آینده را با توجه به ریسکهای PFAS ارزیابی و در صورت لزوم پوششهای تکمیلی تهیه نمایند. این رویکرد پیشگیرانه به کسبوکارها کمک میکند تا در برابر هزینهها و ریسکهای احتمالی ناشی از آلودگیهای PFAS محافظت شوند.
نتیجهگیری
ممنوعیت PFAS در فومهای آتشنشانی یک گام تحولآفرین در سیاستهای زیستمحیطی و ایمنی اتحادیه اروپا بهشمار میرود. این تصمیم پیامی قوی به جهان مخابره میکند مبنی بر اینکه زمان تغییر فرارسیده و میتوان ایمنی و پایداری را همزمان محقق کرد. تلاشهای هماهنگ قانونگذاران، صنعت و متخصصان حوزه آتشنشانی نشان میدهد که حذف تدریجی مواد شیمیایی ماندگار مانند PFAS امکانپذیر است بیآنکه خللی در ایمنی ایجاد شود.
اتحادیه اروپا با این رویکرد پیشرو استانداردهای جدیدی در زمینه حفاظت از محیطزیست و ایمنی وضع کرده است و امیدواریم سایر مناطق جهان نیز از این الگو پیروی کنند. اکنون فرصت آن است که با اقدام بهموقع و سرمایهگذاری در جایگزینهای پایدار فوم آتشنشانی، ضمن رعایت قوانین زیستمحیطی، از محیطزیست حفاظت کرده و ایمنی جامعه را ارتقا دهیم. این تغییر نشاندهندهی همسویی منافع محیطزیستی و ایمنی بوده و آیندهای پاکتر و ایمنتر را نوید میدهد.
هنوز دیدگاهی ثبت نشده است.